محیط زیست از نگاه هنرمندان /سیف الله صمدیان /1405

کتاب محیط زیست ازنگاه هنرمندان دربرگیرنده آثار هنرمندان عکاس، گرافیست و کاریکاتوریست ایرانی است که توسط سیف الله صمدیان گردآوری و تدوین شده و در سال 1405 توسط نشر تصویر ایران منتشر شده است.

در  این کتاب که با دبیری سیف الله صمدیان (دبیر تصویر سال و جشنواره فیلم تصویر )، مدیریت اجرایی نغمه مقصودلو و حمایت خانه هنرمندان ایران و سازمان حفاظت محیط زیست، شرکت دماوند انرژی عسلویه  و شرکت فرآوری مس درخشان تخت گنبد به ثمر نشسته است محمد درویش متون تخصصی بخش ها و پیشگفتار کتاب را قلم زده است.

این کتاب به آثار برگزیده در 4 بخش عکس، کاریکاتور، پوستر و فیلم پرداخته است که هیات داوران بخش عکس آن را آلفرد یعقوب زاده، پیمان هوشمند زاده، نیوشا توکلیان بر عهده داشته اند.

سیف الله صمدیان در آغاز کتاب پیرامون جشنواره فیلم تصویر و بخش ویژه ی محیط زیست و محتوای کتاب توضیح داده است:

“محیط زیست از نگاه هنرمندان عکاس، کاریکاتوریست، طراح گرافیک و فیلم ساز، به عنوان بخش ویژه ی بیست و یکمین دوره ی مسابقه و نمایشگاه «تصویر سال» و «جشنواره فیلم تصویر» اعلام شد.
از مجموع منتخب آثار بیست دوره ی گذشته تصویر سال با موضوع محیط زیست و آثار ارسالی در این دوره با داوری تخصصی در سه بخش عکاسی، کاریکاتور و گرافیک، تعداد ۱۴۱ عکس ۶۸ کاریکاتور و ۴۷ پوستر اسفند ۱۴۰۳ در خانه هنرمندان ایران به نمایش عمومی گذاشته شد.
بدون شک این کتاب اولین مجموعه از آثار هنرمندان حرفه ای هنرهای تجسمی ایران است که در حساس ترین دوران محیط زیست ایران به چاپ می رسد. مجموعه ای که در قالب آینه ای شفاف از تصویر واقعی محیط زیست امروز ایران شاید بتواند در کنار همت، حساسیت فردی و برنامه ریزی دقیق، کورسوی امید به بهبود وضعیت اسفناک محیط زیست را به یک رضایت غرور آمیز ملی و بین المللی تبدیل کند.”

همچنین محمد درویش در بخشی از  متن پیشگفتار اینچنین بیان می کندکه:

“طبیعت ایران در قلمرویی که مستقر شده، یعنی در یکی از داغ ترین، خشک ترین و پر آفتاب ترین مناطق کره زمین، موسوم به کمربند خشک زمین، عجیب سبز و پرطراوت، چهار فصل و واحد همه عناصر تكثر، تنوع و تفاوت است؛ و این خود بر عجایب این طبیعت می افزاید .
چگونه چنین اتفاقی رقم خورده؟ در جایی که در هر متر مربع از این خاک می توان بین ۱۸۰۰ تا ۲۲۰۰ کیلووات ساعت انرژی از خورشید دریافت کرده رقمی که بیشینه ممکن دریافت انرژی از خورشید در جهان است و در سرزمینی که بارها رکورد گرمترین نقطه کره زمین را به نام خود در چال مرکزی – کویر لوت – ثبت کرده؛ چگونه در هر روز سال اگر اراده کنی می توانی برف بازی کنی؟ چگونه این کشور در تولید ده محصول کشاورزی در شمار ده کشور نخست جهان جای گرفته و چگونه برخوردار از برخی از پرآب ترین و طولانی ترین رودخانه های دائمی خاورمیانه از جمله کارون سپیدرود کرخه در زرینه رود و هلیل رود است ؟….

…اینک در چنین سرزمین شگفتی، با مردمانی هوشمند که توانسته اند زودتر از خیلی ها راه و رسم زیستن در ایران را بیابند، با ساخت کاریزها، بادگیرها، روشهای آبیاری شگفت انگیزی چون تیلون دادن، آدوری، گیرماسه و با فنونی چون خوشاب ها و آبخوان داری و ساخت مرتفع ترین و باستانی ترین سدهای کهن جهان، چه سوژه های نابی برای هنرمندان، عکاسان، نقاش ها، شعرا، گرافیست ها و مستندسازان فراهم است! نه ؟
چنین است که مجموعه حاضر جان می گیرد تا معرف بخشی از بهشت زمین در قلمرو کمربند خشک نیم کره شمالی باشد. این شما و این ایران ما با همه دلبری ها، سختکوشی ها، زیبایی ها و البته بدبیاری های اقلیمی و اسارت در پای آزمندیهای انسانی.”

شینا انصاری رئیس سازمان حفاظت محیط زیست نیز در مطلبی پس از اشاره به چالش های پیش روی محیط زیست ایران اشاره می کند که خروج از این موقعیت خطیر و حفظ محیط زیست میسر نخواهد بود جز با مشارکت همگانی و مسئولین دولتی؛ و نقش هنرمندان را در مسیر پیش رو اینگونه بیان می کند:

 “… هنرمندان یکی از گروه های مرجع با تأثیر گذاری گسترده در جامعه هستند. گروهی که با قدرت خلاقیت و جادوی هنر خود قادرند با یک تصویر، پیامی را در بهترین شکل و کمترین زمان و بیشترین تاثیرگذاری به جامعه به برسانند. این هنرمندان هستند که با درگیر کردن احساسات جامعه و ایجاد دغدغه در شهروندان قادرند آنها را به مشارکت ترغیب کنند. استفاده از ظرفیت هنر رمز جلب مشارکت شهروندان است و سازمان حفاظت محیط زیست هنرمندان را همکاران خلاق و اثر گذار خود در ترویج فرهنگ محیط زیستی می داند.
ما نیازمند تقویت حس تعلق به طبیعت و سرمایه های طبیعی مان هستیم. سرمایه هایی که روز به روز ضعیف تر می شوند و باید از این اندوخته های ارزشمند حفاظت کنیم. اندوخته هایی که سرزمین یگانه مان ایران را پایدار، آباد و سرفراز نگاه می دارند.
بر خود لازم می دانم تا از همکاری تمامی هنرمندان خصوصا برگزارکنندگان تصویر سال تشکر کنم. انتشار مجموعه حاضر که تنها گوشه ای از تلاش هنرمندان کشورمان برای اشاعه فرهنگ محیط زیست و حفظ طبیعت است را به فال نیک می گیرم و امیدوارم تا با مشارکت تمامی گروه های اجتماعی، خصوصا اهالی هنر ایرانی آباد و پایدار را برای نسل های آینده بهارت بگذاریم .”

این کتاب در قطع رحلی با جلد سخت و کاور گلاسه در 264 صفحه مصور رنگی به چاپ رسیده است.